KÖMÜR KAYNAKLI HAVA KİRLİLİĞİNDE 45 BİN ERKEN ÖLÜM!

Muğla’daki üç kömürlü termik santral, Yatağan’da ilk santral ünitesi çalışmaya başladığından beri 45 bin erken ölüme neden olduğu ortaya çıktı… Yusuf Yavuz



Türkiye nin hatalı enerji politikalarının bedelini halk canıyla ödüyor. Avrupa İklim Ağı (CAN Europe) tarafından, Muğla Çevre Platformu (MUÇEP) ve TMMOB Çevre Mühendisleri Odası (ÇMO) ortaklığıyla yapılan ‘Kömürün Gerçek Bedeli: Muğla adlı araştırmanın bulguları, kömürlü santrallerin korkunç yüzünü ortaya koydu. Araştırmanın bulgularına göre Muğla daki Yatağan, Yeniköy, Kemerköy termik santrallerinden kaynaklanan hava kirliliği 1983-2017 yılları arasında en az 45 bin erken ölüme sebep oldu. Ayrıca yine hava kirliliğine bağlı kalp-damar ve solunum yolu hastalıkları nedeniyle 46 bin kişinin hastaneye yattığı tahmin ediliyor.

KÖMÜRÜN BEDELİNİ 40 YILDIR HALK CANIYLA ÖDÜYOR
Muğla da “Kömürün Gerçek Bedeli '' ni 40 yıldır doğa ve halk ödüyor. Muğla daki üç kömürlü termik santral, Yatağan da ilk santral ünitesi çalışmaya başladığından beri 45 bin erken ölüme neden oldu. Emeklilik yaşına geldiği halde 2014 te özelleştirilen santraller çalıştırılmaya devam ederse, önümüzdeki 25 yılda, sadece hava kirliliğinden kaynaklı 5 binden fazla erken ölüme daha yol açacak.

ARAŞTIRMA SONUÇLARI ÜRKÜTÜCÜ TABLOYU ORTAYA KOYDU
Bu ürkütücü tablo, Avrupa İklim Ağı (CAN Europe) tarafından, Muğla Çevre Platformu (MUÇEP) ve TMMOB Çevre Mühendisleri Odası (ÇMO) ortaklığıyla yapılan “Kömürün Gerçek Bedeli: Muğla '' adlı araştırmanın bulgularına dayanıyor. Geçtiğimiz hafta Dünya Sağlık Örgütü nün (DSÖ) ‘Küresel Hava Kirliliği ve Sağlık konferansıyla eş zamanlı olarak kamuoyu ile paylaşılan araştırmanın sonuçları, yıllardır kömürlü termik santrallerin etkilerini birebir yaşayan Muğla halkının ne bedeller ödediğini ve mevcut planlardan vazgeçilmezse ne bedeller daha ödeyeceğini verilerle ortaya koyuyor.

(Termik santralde yakılan kömürün küllerinin depolandığı alanda yağmur sularıyla oluşan gölet zehir saçıyor.)

1983-2017 ARASINDA 45 BİN ERKEN ÖLÜM
Araştırmanın bulgularına göre Muğla daki Yatağan, Yeniköy, Kemerköy termik santrallerinden kaynaklanan hava kirliliği 1983-2017 yılları arasında en az 45 bin erken ölüme sebep oldu. Ayrıca yine hava kirliliğine bağlı kalp-damar ve solunum yolu hastalıkları nedeniyle 46 bin kişinin hastaneye yattığı tahmin ediliyor.

YATAĞAN HALKI DÜNYA LİMİTİNİN ÜSTÜNDE ZEHİR SOLUDU
Tamamı kasım ayında kamuoyuna açıklanması beklenen araştırmaya göre, Yatağan da havadaki partikül madde (PM10) yoğunluğu, DSÖ nün belirlediği yıllık ortalama üst limitin 2015 te dört, 2016 da üç buçuk katı olarak gerçekleşti. Yani Yatağan halkı, 2015 ve 2016 yılları boyunca DSÖ nün insan sağlığı için aşılmaması gerektiğini belirttiği sınırın kat be kat fazlası zehir soludu.

ÇOCUKLARIN FİZİKSEL VE ZİHİNSEL GELİŞİMİ RİSK ALTINDA
Çalışma, hava kirliliği ile Muğlalıları hasta eden üç santralin doğayı da yıkıma sürüklediğini ortaya koyuyor. Sonuçlara göre, hali hazırda toplamda bu santrallerden 28 bin kg cıva salınmış ve baca gazı arıtma tesisleri devamlı çalışsa dahi yılda 1100 kg cıva salmaya devam ediyor. Bu cıvanın yarısı ormanların, tarım alanlarının üzerine ve Akdeniz e çöküyor. İnsanlar ve diğer canlılar için toksik bir ağır metal olan cıva toprakta, tatlı su kaynaklarında, denizde ve dolayısıyla bitki ve hayvanların dokularında birikiyor. Bu toksik ağır metal, besin zinciri (özellikle mantarlar ve balıklar) aracılığı ile insanlara da ulaşıyor; özellikle çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimi için ciddi riskler yaratıyor.

YENİ RUHSATLAR: BEŞ BOZCAADA BÜYÜKLÜĞÜNDE ORMAN YOK OLACAK
Kömür üretimi sebebiyle yıkıma uğrayan orman ve tarım arazilerinin tam boyutu, resmi verinin kamuoyuna açık olmaması nedeniyle bilinmese de, Milas ve Yatağan da açık ocak kömür madeni işletme ruhsatı alanları 440 km2 lik bir alanı kaplıyor. Bu da Viyana şehrinin yüzölçümüne denk geliyor. Henüz işletmeye alınmamış ruhsat alanları da işletmeye alınırsa 185 km2 lik ormanlık alan daha yok olacak. Bu, beş Bozcaada büyüklüğünde orman alanının yerini madene bırakması anlamına geliyor.
(kül havuzu)
‘YURTTAŞ MERKEZLİ ENERJİ POLİTİKALARI ÖNEM ARZEDİYOR
CAN Europe tan (Avrupa İklim Ağı) Elif Gündüzyeli, “Kömür başta olmak üzere tüm fosil yakıt kaynakları, aynı iklim değişikliği gibi sınır tanımayan hava kirliliğini de insan yaşamı ve sağlığı için ciddi bir küresel tehdit olarak ortaya çıkarıyor. Atmosferik şartlar nedeniyle hava kirliliği kirletici kaynakların bulunduğu ülke sınırlarının bile dışına çıkıyor. Dünya Sağlık Örgütü nün hava kirliliği konusunda yaptığı küresel seferberlik çağrısını destekliyoruz. Küresel iklim değişikliğinin de temel kaynaklarından biri olan kömürün, bu araştırmada ortaya koyduğumuz yaşamsal bedellerin önüne geçilebilmesi için bir an önce enerji üretimi planlarından çıkarılması gerekiyor. Düşük karbonlu, yurttaş merkezli enerji kaynaklarına adil bir geçiş için plan ve politikaların hizalanması büyük önem arz ediyor '' diye konuştu.

DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ ACİL DURUM ÇAĞRISI YAPTI
Muğla Yatağan ın Türkiye de hava kirliliğinin en yoğun yaşanan yerleşimlerinden biri olduğuna dikkat çeken Türk Toraks Derneği nden Prof. Dr. Sebahat Genç, “Türk Toraks Derneği olarak yaptığımız bir araştırmada 2014 –2015 yılları arasında havadaki aylık ortalama PM10 kirliliği açısından en kötü hava kalitesine sahip iller arasında Muğla nın 4. sırada yer aldığını tespit etmiştik. Bugün DSÖ de Cenevre de düzenlediği toplantı çerçevesinde hava kirliliğini, halk sağlığına etkileri nedeniyle aciliyetle müdahale edilmesi gereken bir salgın olarak nitelendiriyor. Böyle bir aciliyet varken ülkemizde ve küresel ölçekte çevre ve enerji politikalarının da hava kirliliğiyle etkili mücadele çerçevesinde planlanması gerekli '' dedi.

‘BAKANLIK YATAĞAN DA İKİ YILDIR HAVA KALİTESİ ÖLÇÜMÜ YAPMADI
Muğla Çevre Platformu (MUÇEP) Temsilcisi Mustafa Tuncaelli ise “Bu araştırmayla, 4 km uzaklıkta bir termik santral olmasına rağmen, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı nın Yatağan ilçe merkezinde 2017 ve 2018 yıllarında yani iki yıldır hava kalitesi ölçümlerini yapmadığı ortaya çıktı. Milas ta ise bir hava kalitesi ölçüm istasyonu yok. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı da, Enerji Bakanlığı da, Muğla daki linyit madeni sahalarından kaynaklanan hava kirliliğine dair resmi açıklamada bulunmuyor; bilgi edinme başvurularımızı cevapsız bırakıyor. Özellikle Yatağan, Milas, Muğla merkezdeki yoğun hava kirliliğinin kaynaklarına dair somut ve resmi bilgiler şeffaf olarak kamuoyuyla paylaşılmıyor. Yatağan da ve Milas ta ne kalitede bir hava soluduğumuzu bilmiyoruz '' görüşünü dile getirdi.

(foto:Atık küllerin yağmur suyuyla karışmasıyla oluşan ölüm göleti)
YERİN ALTINDAKİ KÖMÜR, ÜSTÜNDEKİ İNSANLARI GÖÇE ZORLUYOR
Kömürün enerji kaynağı olarak kullanılmasının doğaya ve insana yüklenen bedelleri sağlık etkileri ile sınırlı değil. Kömürün yeraltından çıkarılmasından, yakılarak elektrik üretilmesi süreçlerinde her aşamada ortaya çıkan ekosistem tahribatı, insan topluluklarının göçe zorlanması, geçim kaynaklarının ellerinden alınması ya da çevre kirliliği nedeniyle tarım ve turizm gibi sektörlerde üretimin düşmesi gibi sosyo-ekonomik bedeller de var. Yatağan ın Eskihisar, Milas ın ise Sek köyleri 1980 li yıllarda kömürlü termik santraller yüzünden göçe zorlanan yerleşimler. Kömürlü termik satraller nedeniyle yapılan kamulaştırma çalışmalarının ardından 1984 yılında Gökçeada ya yerleştirilen yöre halkını bugün yeni zorunlu göçler bekliyor.

2016 DA 600 BİN ÇOCUK HAVA KİRLİLİĞİ YÜZÜNDEN ÖLDÜ
Dünya Sağlık Örgütü nün hava kirliliğine ilişkin açıklamasına göre ise dünyada her gün 15 yaşın altındaki çocukların yaklaşık yüzde 93 ü (1.8 milyar çocuk) kirli hava soluyarak sağlık ve gelişimlerinde ciddi risklere maruz kalıyor. DSÖ nün açıklamasına göre dünyada yalnızca 2016 yılında 600.000 çocuğun hava kirliliği kaynaklı solunum yolu enfeksiyonları yüzünden öldüğü tahmin ediliyor. Ayrıca hava kirliliğine maruz kalan hamile kadınların da erken doğum yapma ve düşük gibi risklerle karşılaştığı belirtilen açıklamada, hava kirliliğinin nörogelişimi ve bilişsel yeteneği de etkilediği kaydedilerek astım ve çocuk kanserini tetiklediğine işaret ediliyor.

(Termik santrallerin vurduğu yöre halkı yaşam alanlarını terk etmeye zorlanıyor)
DSÖ DİREKTÖRÜ GHEBREYESUS: ‘HAVA KİRLİLİĞİ YENİ TÜTÜN
Dünya Sağlık Örgütü Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, İngiliz The Guardian Gazetesi nde yayınlanan makalesinde, basit bir nefes alma eyleminin dünyada 7 milyon insanı öldürdüğüne, milyarlarca insana da çeşitli zararlar verdiğine dikkat çekti. Dünya nüfusunun yüzden 90 ından fazlasını etkileyen hava kirliliğini “yeni tütün '' olarak değerlendiren Ghebreyesus, zengin ya da fakir kimsenin hava kirliliğinden kaçamayacağını belirterek bunun halk sağlığı için acil bir durum olduğunu ve acilen harekete geçilmesi gerektiğini kaydetti.

Fotoğraflar: (Servet Dilber)





          |                              

Yusuf YAVUZ
Gazeteci Yazar
09 Kasım 2018 Cuma
Mesaj Gönder 198



 Yorumlar

Şebnem Başdere ORMAN
Yazara Mesaj gönderin
TURİZMDE KÜLTÜRLERARASI İLETİŞİM

Hüsnü GÜMÜŞ
Yazara Mesaj gönderin
ÜLKEMDEN YANSIMALAR: DEVLET FOTOĞRAF YARIŞMASI Yorum VAR !

Kemal ŞENDİKİCİ
Yazara Mesaj gönderin
EMNİYET KEMERİNİN FENDİ, ERİK DALINI YENDİ

Dilara Bahtiyar SARI
Yazara Mesaj gönderin
'ANTALYA'NIN SAĞLIK TURİZMİ: POTANSİYELİ, ZORLUKLARI, HEDEFLERİ

Nilgün ATAR
Yazara Mesaj gönderin
REHBER İN AŞAĞI..! İŞTE SEKTÖR GERÇEKLERİ...

Asil S. TUNÇER
Yazara Mesaj gönderin
BAKSI MÜZESİ

Uzm.Dr. Sinan İbiş
Yazara Mesaj gönderin
MEDİKAL TURİZMİN KÜRESEL EĞİLİMLERİ

Olay SALCAN
Yazara Mesaj gönderin
KAYIP ŞEHİR PETRA

Tüm Yazarlarımız
Koşe Yazıları RSS hizmeti


İslami Oteller
Otel Fiyatları


. . .